Dysgeusia

You are currently browsing articles tagged Dysgeusia.

Dysgeusia (Zaburzenie Smaku)

Co to jest?

Dysgeusia jest to zaburzenie smaku. Może być przedstawione jako złe, metaliczne, słone, obrzydliwe albo zjełczałe zaburzenie smaku.

Kubki smakowe znajdują się na języku i podniebieniu. Zawierają komórki, które gromadzą informacje smaku i wysyłają je do mózgu.

Niektóre osoby z zaburzeniami smaku również mają zmieniony zmysł węchu. Około 75% smaku pochodzi z komórek nerwowych objętych zapachem. Zarówno smak jak i komórki węchu współpracują ze sobą w celu wytworzenia zmysłu smaku.

Nasze komórki smaku mogą identyfikować cztery główne smaki: kwaśny, gorzki, słony i słodki. Subtelniejsze aspekty smaku pochodzą z Twojego zmysłu węchu. Wypróbuj taki eksperyment: Weź łyk kawy lub zjeść kawałek pomarańcza i przytrzymaj swój nos zatkany. Trudno Ci będzie poczuć smak jedzenia albo napoju.

Dysgeusia jest stosunkowo rzadka. Może mieć liczne przyczyny, na szczęście wiele z powodów jest tymczasowa. Na przykład kilka zakażeń może powodować łagodne zaburzenie smaku, obejmują one przeziębienie, grypę, zapalenie gardła albo zatok. Przyczyny zaburzenia smaku rzadko zagrażające życiu, ale nieład wpływa na Twoją jakość życia.

Inne przyczyny obejmują:

  • Palenie (szczególnie palenie fajki)
  • Zapalenie dziąseł
  • Choroba przyzębia (zaawansowane zapalenie dziąseł)
  • Ropień przyzębia
  • Drożdżyca jamy ustnej
  • Niektóre leki, w tym lit, antybiotyki, inhibitory konwertazy angiotensyny i wiele leków przeciwnowotworowych
  • Suchość ust (kserostomia), która może być spowodować przez zespół Sjogrena i wiele leków
  • Niedobór witamina albo minerałów
  • Guz mózgu albo uraz głowy
  • Uszkodzenie nerwów smaku
  • Metaboliczne albo hormonalne problemy, takie jak cukrzyca albo choroba tarczycy
  • Depresja
  • Operacja krtani
  • Promieniowanie głowy i szyi
  • Migrena
  • Chlorheksydyny płukania jamy ustnej na zapalenia przyzębia (dziąseł)
  • Samoistne porażenie nerwu twarzowego

Zaburzenia smaku również mogą być powiązana z zespołem pieczenia jamy ustnej albo zapaleniem języka oraz innymi chorobami jamy ustnej.

Objawy

Zmiany zmysłu smaku (i czasami węchu) są jedynym objawem.

Diagnoza

Lekarz zapyta o Twoją historię choroby i zbada Cię. Zapyta również o szczegóły zaburzeń smaku. Typowe pytania obejmują: jak długo masz problem i jakie konkretne zmiany smaku zauważyłeś, o możliwe przyczyny (takie jak palenie, przeziębienie albo grypę). Upewnij się, aby poinformować o wszystkich lekach, które bierzesz jak również jakiekolwiek witaminy i ziołowe suplementy.

Badania mogą służyć do oceny zmysły smaku i węchu. Niektóre substancje chemiczne do produkcji czterech głównych smaków – kwaśnego, słodkiego, gorzkiego, słonego – mogą być zastosowane do obszarów Twojego języka. Albo zostaniesz poproszony o test smaku. W tym teście będziesz sączyć pewne płyny i spróbujesz zidentyfikować ich smaki. Substancje chemiczne albo płyny użyte do smaku testu nie mają żadnej woni.

Test „zadrapania i obwąchania” może być wykorzystany do sprawdzenia Twojego zmysłu węchu. W teście wykorzystuje się specjalne karty. Każda z nich zawiera zapach, który jest uwalniany podczas zadrapania. Zostaniesz poproszony, aby określić woń na każdej karcie.

Inne testy, które mogą być przeprowadzane obejmują obrazowanie (MRI, tomografie komputerową), badania krwi albo przepływ śliny.

Oczekiwany Czas Leczenia

Jak długo dysgeusia trwa zależy od przyczyny. Czasami problem znika jak tylko przyczyna zostanie usunięta. Taka sytuacja może wystąpić, jeśli przyczyną jest zapaleniem dziąseł, osad, leki które bierzesz krótko albo tymczasowo np. na przeziębienie. Jeśli przyczyną jest drożdżyca, zaburzenia smaku powinny zniknąć jeśli drożdżyca będzie odpowiednio leczona. W niektórych przypadkach – na przykład, jeśli nerw był uszkodzony – dysgeusia może być stała.

Zapobieganie

Niektórym przyczynom zaburzę smaku można zapobiec, jednak większości się nie da. Rezygnacja z palenia poprawi Twój zmysł smaku i węchu. Dobra higiena jamy ustnej, regularna opieka dentystyczna i leczone problemy zatok również mogą pomóc.

Leczenie

Dysgeusia jest leczona przez zwalczanie przyczyny. Jeśli przyczyna nie może być wyleczona wówczas Twoje zaburzenia smaku są trudne do wyleczenia. Przykładem może być nieodwracalne uszkodzenie nerwu. Mikrochirurgia nerwu może pomóc niektórym osobom z dysgeusią spowodowaną przez uszkodzenie nerwu w ciągu pierwszych 90 dni. Leczenie suchości jamy ustnej lub infekcji jamy ustnej może również pomóc osobom z dysgeusią.

Kiedy należy skontaktować się z Profesjonalistą?

Skontaktuj się z lekarzem albo dentystą jeśli ogólne zmiany smaku trwają co najmniej dwa tygodnie. Najczęściej dysgeusia trwa tylko kilka dni jeśli jest spowodowana przez przeziębienie lub inne problemy krótkoterminowe. Najlepiej jest odwiedzić lekarz pierwszego kontaktu do wykluczenia problemów medycznych. Możesz zostać skierowany do dentysty albo specjalisty jeśli problem tkwi w jamy ustnej. W niektórych przypadkach możesz również zostać skierowany na wizytę w ośrodku specjalizującym się w zaburzeniach smaku i zapachu.

Rokowanie

Rokowanie jest bardzo dobre, jeśli przyczyna zaburzeń smaku zostanie znaleziona. Jeśli powodem jest zapalenie dziąseł, osad albo tymczasowe zakażenie lub leki, dysgeusia powinna zniknąć jak tylko przyczyna zostanie usunięta. Czasami dysgeusia jest związana z nieuleczalną chorobą np. cukrzycą. W tym przypadku zaburzenia smaku mogą się poprawić po dobrej opiece medycznej.

Jeśli żadna przyczyna nie została znaleziona, przypadek ten jest nazywany „idiopatyczną dysgeusią”. Trudno powiedzieć jakie będą perspektywy tego stanu. W niektórych przypadkach idiopatyczna dysgeusia może odejść sama. W innych niestety nie jest to takie proste. Należy ocenić jakie przyczyny dysgeusi można wykluczyć.

 

 

Tags: ,